Stap 5: Heronderzoek

Een audit laat zien waar de problemen zitten. Het oplossen is jouw werk, of dat van je leverancier, je redactie of je devteam. Maar daarna komt de vraag: hoe weet je zeker dat het ook echt is opgelost?

Een heronderzoek beantwoordt die vraag. We lopen elke eerdere bevinding na en kijken of de oplossing werkt, en we kijken meteen of er onderweg geen nieuwe problemen zijn ontstaan.

We pakken dezelfde steekproef erbij die we in de oorspronkelijke audit hebben gebruikt. Per bevinding controleren we drie dingen:

• Is het probleem weg? De fix is doorgevoerd, en we zien hem werken in de browser, met de schermlezer, met het toetsenbord.
• Is het probleem juist opgelost? Een onlogische workaround is geen oplossing. Een knop die nu wel een naam heeft maar de verkeerde naam, is nog steeds een probleem.
• Zijn er bij het oplossen nieuwe problemen ontstaan? Dat gebeurt vaker dan je denkt. Een component dat eindelijk toetsenbordtoegankelijk is, kan in dat proces zijn focuszichtbaarheid verloren hebben.

Een heronderzoek kost gemiddeld zo’n zes uur. Aan het einde krijg je een aangepast rapport, met de status van elke eerdere bevinding (opgelost, deels opgelost, niet opgelost) en eventuele nieuwe bevindingen die we onderweg tegenkwamen.

Een heronderzoek is alleen mogelijk binnen twaalf weken na oplevering van het oorspronkelijke rapport. Daarna zijn er meestal te veel wijzigingen op de website doorgevoerd (nieuwe content, nieuwe componenten, een nieuwe release) om de oude steekproef nog representatief te noemen. In dat geval is een volledig nieuwe audit nodig.

Werk je naar een EAA- of Wdo-deadline toe? Plan het heronderzoek dan al in op het moment dat de oorspronkelijke audit start. Dan weet jouw team naar welke datum ze toewerken, en weten wij wanneer we tijd vrij moeten houden.

Een heronderzoek is niet alleen een afvinklijst. We komen vrijwel altijd dingen tegen die we eerlijk moeten benoemen.

• Vervangende pagina’s. Een pagina uit de oorspronkelijke steekproef die inmiddels weg is, vervangen we door een vergelijkbare pagina. Die kijken we vervolgens volledig na, wat kan betekenen dat eerder goedgekeurde succescriteria alsnog worden afgekeurd op die nieuwe pagina.
• Nieuwe componenten. Heeft het team in de tussentijd een nieuw type kaart, modal of formulier toegevoegd op een pagina in de steekproef? Dan nemen we dat mee.
• Nieuwe fouten in de fix. Soms ontstaat een nieuw probleem tijdens het oplossen: een aria-label dat per ongeluk de oude label-tekst overschrijft, een focus-trap die te streng is afgesteld.

We schrijven dat allemaal eerlijk op. Het doel is geen mooi rapport, het doel is dat je website werkt voor je gebruikers, en dat je toegankelijkheidsverklaring klopt met de werkelijkheid.

Voor een toegankelijkheidsverklaring met status A heb je bewijs nodig dat je actief werkt aan toegankelijkheid. Een audit laat zien wat er fout is. Een heronderzoek laat zien dat je het hebt opgelost. Samen vormen ze het bewijspakket dat je in je verklaring opneemt.

Bij overheidsorganisaties houdt Logius op dit moment toezicht waar voor de formele Wdo-toezichthouder die nog benoemd moet worden. Voor EAA-handhaving wordt op dit moment de Autoriteit Toegankelijkheid ingericht. Voor beide is een audit plus hercontrole de meest robuuste vorm van bewijs: geen losse zelfverklaringen, maar een onafhankelijk rapport waarin de oorspronkelijke bevindingen één voor één zijn nagelopen en gecontroleerd.